Chwasty w rzepaku - jaki oprysk na rzepak po siewie?

Rzepak ozimy jest rośliną, która znajduje się na polu przez prawie cały rok. Od samego początku jest zagrożona konkurencją ze strony chwastów. Ich silna presja utrudnia bardzo wzrost roślin zabierając miejsce do rozwoju, oraz konkurując o wodę i składniki pokarmowe przez cały sezon wegetacyjny. Ponadto występowanie chwastów w ostatnim okresie wegetacji może powodować wyleganie łanu, utrudniać zbiór oraz zanieczyszczać zbierane nasiona. Jak należy wykonać zabieg odchwaszczania, aby był skuteczny i pozwolił cieszyć się czystym łanem? Jakie substancje zastosować? Na co szczególnie należy zwrócić uwagę podczas tego zabiegu zwalczania chwastów? Na te pytanie odpowiedź prezentujemy poniżej. 

Jakie chwasty są uciążliwe w uprawie rzepaku?

Najpopularniejszymi chwastami, które występują w uprawie rzepaku są: mak polny, fiołek polny, rumian polny, maruna bezwonna, chaber bławatek, tasznik pospolity, bodziszek drobny, tobołki polne, przytulia czepna, chwasty jednoliścienne, w których dominują samosiewy zbóż. 

W przypadku niektórych chwastów zabieg zwalczania chwastów można wykonywać już w uprawach przedplonowych. Zwalczanie takich chwastów jak fiołek polny czy chaber bławatek jest dużo łatwiejsze np. w uprawie zbóż. Znając historię pola i posiadając wiedzę na temat chwastów dominujących warto więc skupić się na zwalczaniu ich już w uprawach poprzedzających rzepak.

Jakie czynniki wpływają na skuteczność zwalczania chwastów?

Uprawa gleby

Pierwszym istotnym czynnikiem, który pozwala dokonać wyboru między odchwaszczaniem wykonywanym po siewie lub po wschodach jest stan uprawienia pola. Do zabiegów typowo doglebowych stosowanych do 3 dni po siewie wierzchnia warstwa gleby musi być wyrównana oraz nie mogą występować na niej bryły, pod które nie będzie w stanie dostać się ciecz robocza z herbicydem. Miejsca, do których nie dojdzie herbicyd będą powodowały wschody chwastów w późniejszych terminach zmuszając rolnika do wykonania poprawek. 

Wilgotność gleby

Kolejnym istotnym czynnikiem jest wilgotność gleby. Wilgoć w glebie bardzo mocno zwiększa skuteczność zabiegu doglebowego, dlatego większość rolników decydująca się na taki zabieg wykonuje go zaraz po siewie wykorzystując odrobinę wilgoci. Oprysk musi przykleić i wniknąć do gleby, która jest wilgotna wtedy jest on skuteczny. Często okres siewów rzepaku spotyka się z występowaniem rosy, mając to na uwadze warto odchwaszczanie przesunąć na godzinny poranne.  W przypadku gdy rzepak został wysiany w przesuszoną glebę, lub gleba nie jest odpowiednio uprawiona, albo znajdują się na niej duże ilości słomy warto zrezygnować z odchwaszczania doglebowego i wykonać je po wschodach.

Ilość wody w odchwaszczaniu doglebowym rzepaku

Jest to jedna z kluczowych kwestii. W odchwaszczaniu doglebowym należy używać wyższych dawek cieczy roboczej. Zastosowanie 350-400 l wody/ha pozwala uzyskać bardzo dobre pokrycie gleby zwiększając bardzo mocno skuteczność. Zmniejszenie ilości cieczy do 250 l/ha zapewnia optymalny efekt, ale ogranicza już pokrycie gleby, zwiększając szansę na wschody chwastów. Do odchwaszczania doglebowego najlepiej stosować powyżej 300 litrów wody. 

Rola adiuwantu doglebowego

Adiuwant doglebowy pozwala spłaszczyć kroplę cieczy powodując lepsze pokrycie gleby. Ponadto pozwalają one na lepszą przyczepność substancji do gleby zapobiegając wmywaniu substancji podczas obfitych opadów deszczu do głębszych warstw gleby. Ciekawym pomysłem jest zastosowanie rsm jako adiuwanta, który wykazuje właściwości higroskopijne przyciągając wilgoć z powietrza poprawiając mocno przyczepienie herbicydu do wierzchnich warstw gleby. Ponadto zastosowanie rsm pozwala również na poddanie do gleby dawki startowej azotu. 

Substancje chemiczne zalecane do zabiegu doglebowego

Pierwszą substancją, która przychodzi na myśl wykonując doglebówke jest chlomazon. Jest on bardzo często stosowany w mieszaninach np. z metazachlorem, może być również stosowany solo. Stosując chlomazon trzeba mieć na uwadze przemieszczanie go w wyniku obfitych opadów do głębszych warstw, co może skutkować przebarwieniami roślin. Można go stosować w dawkach od 0,12 l/ha na glebach lżejszych do 0,2 l/ha na glebach cięższych. W przypadku tej substancji warto pamiętać o zaleganiu w glebie i wyborze roślin następczych. Ma to szczególne znaczenie w przypadku wymarznięcia i konieczności przesiania plantacji rzepaku.

Kolejną substancją jest metazachlor, który może być stosowany w odchwaszczaniu doglebowym oraz powschowowym. Jest to substancja, która w połączeniu z chlomazonem, tworzy najpopularniejszą mieszaninę przeznaczoną do tego typu odchwaszczania plantacji. Metazachloru 500 SC w mieszaninie można stosować około 1,5 l/ha w przypadku zabiegu solo nawet 2 l/ha. 

Kolejną ciekawą substancją jest petoksamid, który w połączeniu z chlomazonem zwalcza bardzo szerokie spektrum chwastów dwuliściennych w rzepaku ozimym. Produktem zawierającym obie substancje jest herbicyd Nero 424 EC, którego dawkowanie wynosi 2,5-3,0 l/ha

Powschodowe zwalczanie chwastów dwuliściennych w rzepaku ozimym

W sytuacji, w której nie udało wykonać się zabiegu doglebowego trzeba skupić się na zabiegu powschodowym. Ma on na celu zwalczanie chwastów, które się pojawiły wśród roślin rzepaku oraz zabezpieczenie gleby przed wtórnymi wschodami. Ten zabieg jest polecany również, gdy posiadamy na swoich polach trudne chwasty takie jak przytulia czepna, chaber bławatek, mak polny. Zabieg ten jest również bezpieczny pod względem zalegania glebowego substancji. 

Chlopyralid, aminopyralid i pikloram czyli Navigator 360 SL ( działa nalistnie) + Metazanex 500 SC (działa nalistnie i doglebowo) - rozwiązanie to zwalcza bardzo dużo chwastów w rzepaku ozimym. Wadą zabiegu powschodowego jest fakt, że jest on droższy od oprysku doglebowego. Sam Navigator solo jest często stosowany na poprawki po zabiegu doglebowym.

Bardzo skutecznym, ale zarazem drogim rozwiązaniem jest zastosowanie produktu Belkar+ Kliper. Spektrum zwalczanych chwastów jest bardzo duże: chwasty rumianowate, bodziszki, mak polny, chaber bławatek, jasnota purpurowa oraz przytulia czepna. Produkt ten można stosować już od fazy dwóch liści rzepaku. 

Odchwaszczanie powschodowe można wykonywać od 2 do 6 liści właściwych rzepaku, gdy chwasty znajdują się w fazach liścieni i pierwszych par liści. 

Jak podejść do zwalczania chwastów jednoliściennych?

W rzepaku ozimym można również zauważyć duże zagrożenie ze strony samosiewów zbóż czy innych chwastów jednoliściennych takich jak miotła zbożowa, perz właściwy czy chwasty prosowate. W tym przypadku należy skupić się na substancjach z grupy graminicydów. W przypadku dużej presji ze strony samosiewów (głównie jęczmienia jarego i ozimego) lub perzu w początkowych stadiach wzrostu warto zdecydować się na wykonanie zabiegu dawkami dzielonymi stosując część dawki w fazie 2-3 liści rzepaku, a kolejną część dawki po około 10-14 dniach. Zabieg na chwasty jednoliścienne można wykonywać do późnych faz jesiennych rzepaku. Możliwe jest także wykonanie poprawek wczesną wiosną.

Do tego zabiegu możemy użyć takich substancji jak: Chizalofop-P etylowy, Chizalofop-P tefurylowy, Fluazyfop-P butulowy, Propachizafop, Cykloksydym. 

Warto wspomagać działanie tych substancji adiuwantem olejowym.

Zalecane technologie odchwaszczania rzepaku

Technologia doglebowa do 3 dni po siewie:

1. Chlomazon 480 EC w dawce 0,12-0,2l/ha + Znachor 500 SC w dawce 1,5 l/ha + adiuwant doglebowy Remix w dawce 0,2-0,4 l/ha
2. Nero 424 EC w dawce 2,5-3,0 l/ha + adiuwant doglebowy Remix w dawce 0,2-0,4 l/ha

Odchwaszczanie powschodowe od 2 do 4 liści rzepaku:

1. Navigator 360 SL w dawce 0,2 l/ha
2. Navigator 360 SL w dawce 0,2 l/ha+ Znachor 500 SC w dawce 1-1,5 l/ha 
3. Belkar + Kliper w dawce 0,25 Belkar oraz 0,75 Kliper 

Zwalczanie chwastów jednoliściennych po wschodach:

1. Labrador Extra 50 EC w dawce 1 l/ha + adiuwant Oligo 1 l/ha
2. Agil - S 100 EC w dawce 0,5-0,7 l/ha + adiuwant Oligo 1 l/ha 
3. Fusilade Forte 150 EC w dawce 0,7-0,8 l/ha + adiuwant Oligo 1l/ha 

Chlomazon 480 EC = Kalif 480 EC = Command 480 EC

Znachor 500 SC= Metazanex 500 SC= Butisan 500 SC