Jak pozbyć się stonki ziemniaczanej? Skuteczne sposoby ochrony ziemniaków

Spis treści:

Stonka ziemniaczana to jeden z najbardziej uciążliwych szkodników upraw ziemniaka. Zarówno dorosłe chrząszcze, jak i ich larwy intensywnie żerują na liściach, prowadząc do osłabienia roślin i znacznego spadku plonów. Aby skutecznie chronić plantację, warto wiedzieć, jak rozpoznać pierwsze objawy obecności szkodnika oraz kiedy zastosować odpowiedni środek na stonkę ziemniaczaną. Sprawdź, jak zwalczyć stonkę ziemniaczaną i ograniczyć jej występowanie.

Jak wygląda stonka ziemniaczana?

Stonka ziemniaczana (Leptinotarsa decemlineata) jest bardzo łatwa do rozpoznania. Dorosły chrząszcz osiąga długość około 10 mm i ma charakterystyczne żółto-pomarańczowe pokrywy skrzydeł z dziesięcioma czarnymi podłużnymi paskami. Głowa oraz przedplecze są pomarańczowe z ciemnymi plamkami.

Jeszcze większe zagrożenie stanowią larwy stonki ziemniaczanej. Są one czerwono-pomarańczowe lub brunatne, z czarną głową i rzędami ciemnych kropek po bokach ciała. Larwy żerują wyjątkowo intensywnie, dlatego nawet niewielka liczba osobników może w krótkim czasie doprowadzić do znacznego uszkodzenia roślin.

Jakie szkody może wyrządzić stonka ziemniaczana?

Stonka ziemniaczana uszkadza przede wszystkim liście ziemniaków, ograniczając powierzchnię asymilacyjną roślin. W efekcie fotosynteza zostaje osłabiona, co przekłada się na mniejsze i słabszej jakości bulwy.

Największe zagrożenia związane z żerowaniem stonki to:

• silne ogołocenie roślin z liści,
• zahamowanie wzrostu ziemniaków,
• obniżenie plonów nawet o kilkadziesiąt procent,
• pogorszenie jakości bulw,
• osłabienie roślin i większa podatność na choroby.

Ważne!!!

W przypadku masowego występowania szkodnika brak odpowiedniej ochrony może prowadzić do bardzo dużych strat ekonomicznych.

Objawy występowania stonki ziemniaczanej

Pierwszym sygnałem obecności szkodnika są niewielkie uszkodzenia liści oraz charakterystyczne skupiska pomarańczowych jaj składanych od spodu blaszki liściowej.

Do najczęstszych objawów należą:

• wygryzione otwory w liściach,
• obecność żółto-paskowanych chrząszczy,
• czerwono-pomarańczowe larwy żerujące na roślinach,
• skupiska jaj pod liśćmi,
• stopniowe zjadanie całych blaszek liściowych.

Ważne!!!

Regularna lustracja plantacji pozwala szybko wykryć zagrożenie i odpowiednio wcześnie rozpocząć zwalczanie.

Jak zapobiegać pojawieniu się stonki ziemniaczanej?

Ochrona plantacji nie powinna ograniczać się wyłącznie do wykonywania oprysków. Równie ważna jest profilaktyka.

Najważniejsze działania zapobiegawcze obejmują:

• zmianowanie upraw,
• usuwanie resztek pożniwnych,
• systematyczne monitorowanie plantacji,
• utrzymywanie dobrej kondycji roślin,
• szybkie reagowanie na pierwsze oznaki żerowania.

Ważne!!!

Połączenie działań profilaktycznych z odpowiednio dobranym środkiem ochrony roślin znacząco zwiększa skuteczność walki ze szkodnikiem.

Jak zwalczyć stonkę ziemniaczaną?

Jeżeli zastanawiasz się, jak zwalczyć stonkę ziemniaczaną, warto połączyć kilka metod ochrony. Najlepsze efekty przynosi integrowana ochrona roślin, która obejmuje zarówno działania profilaktyczne, jak i chemiczne.

Do skutecznych sposobów należą:

• regularne kontrolowanie plantacji,
• ręczne usuwanie jaj i larw w małych uprawach (ogródki działkowe),
• zmianowanie oraz unikanie sadzenia ziemniaków w tym samym miejscu,
• stosowanie odpowiednich insektycydów,
• wykonywanie zabiegów w momencie największej aktywności larw.

Kiedy wykonywać oprysk na stonkę?

Termin zabiegu ma ogromne znaczenie dla skuteczności ochrony. Środek na stonkę ziemniaczaną najlepiej stosować wtedy, gdy na roślinach pojawiają się młode larwy. Są one znacznie bardziej wrażliwe na działanie preparatów niż dorosłe chrząszcze.

Oprysk warto wykonać:

• po przekroczeniu progu ekonomicznej szkodliwości,
• po zaobserwowaniu licznych larw na liściach,
• w bezwietrzny dzień,
• przy odpowiedniej temperaturze zgodnej z zaleceniami producenta preparatu (należy sprawdzać temperaturę maksymalną środka),
• z zachowaniem okresu karencji i zasad bezpieczeństwa.

Ważne!!!

Nie należy wykonywać oprysków profilaktycznie bez potrzeby, ponieważ może to sprzyjać powstawaniu odporności szkodników na substancje czynne.

 

Jaki środek na stonkę ziemniaczaną wybrać?

Dobry środek na stonkę ziemniaczaną powinien skutecznie zwalczać zarówno larwy, jak i dorosłe chrząszcze. Wybierając preparat, warto zwrócić uwagę na:

• zakres rejestracji,
• substancję czynną,
• termin stosowania,
• okres karencji,
• możliwość rotacji substancji czynnych w kolejnych zabiegach.

Ważne!!!

Regularna zmiana preparatów o odmiennym mechanizmie działania ogranicza ryzyko uodpornienia się stonki ziemniaczanej na środki ochrony roślin.

Metody chemiczne zwalczania stonki ziemniaczanej

W uprawie ziemniaka rolnicy mają ograniczoną ilość preparatów przeznaczonych do zwalczania stonki ziemniaczanej. Opierają się one głównie na substancjach czynnych z grupy:

• pyretroidów (lambda cyhalotryna, cypermetryna, deltametryna)
• neonikotynoidów (acetamipryd)
• antranilowych diamidów (chlorantraniliprol, cyjanotraniliprol)

Mając na uwadzę potrzebę rotowania substancjami czynnymi tych substancji jest naprawde bardzo mała ilość.

Jakie opryski najskuteczniej zwalczają stonkę ziemniaczaną?

Benevia 100 OD - (substancja czynna cyjanotraniliprol) - obecnie najskuteczniejszy na rynku środków ochrony roślin produkt w walce ze stonką ziemniaczaną. Działa na stonkę w sposób kontaktowy i żołądkowy. Hamuje ruch i żerowanie szkodników już w ciągu kilku godzin od zastosowania, Efekt działania jest widoczny natomiast po 3-6 dniach od wykonania zabiegu.

Zalecenia co do stosowania Benevia 100OD:

PH cieczy nie powinno wynosić powyżej 7, a odczyn gleby nie może być niższy niż 5,9 Ciecz roboczą należy zużyć w ciągu 4 godzin od przygotowania mieszaniny. W sezonie wegetacyjnym można wykonać 2 zabiegi tym preparatem.

Jest odporny na zmywanie przez opady po 2 godzinach od aplikacji.

Zbiór ziemniaków można przeprowadzić po 14 dniach od aplikacji Benevia 100 OD.

Coragen 100 OD - (substancja czynna chlorantraniliprol) - jest zalecana głównie na pierwszy zabieg przeciwko stonce ziemniaczanej do fazy początku kwitnienia ziemniaków. Zwalcza zarówno larwy i chrząszcze. Na roślinę działa powierzchniowo i wgłębnie. Całkowite zwalczanie stonki ziemniaczanej następuje w ciągu 2-4 dni od zabiegu.

Środek cechuje się, okresem karencji 14 dni, niskim poziomem pozostałości. Jest selektywny dla owadów pożytecznych. Zwalcza różne stadia rozwojowe szkodników (ma również działanie jajobójcze i larwobójcze co powoduje eliminację larw znajdujących się wewnątrz jaj oraz podczas wylęgu. Coragen jest odporny na zmywanie.

Karate Zeon 050CS - (substancja czynna lambda-cyhalotryna) - jest to środek o działaniu powierzchniowym przeznaczony do zwalczania larw i chrząszczy stonki ziemniaczanej oraz mszycy. Jest on stosowany głównie w rotacji przemiennej pomiędzy substancjami z grup antranilowych diamidów i neonikonidów. Działa skutecznie w temperaturze poniżej 20 stopni Celsjusza. Posiada 7-dniowy okres karencji.

Metody ekologiczne zwalczania stonki ziemniaczanej

W przypadku metod ekologicznych możemy zaliczyć do nich:

• metody mechaniczne (ręcznie zbieranie larw i chrząszczy)
• naturalne opryski ( opryski z wywaru z wrotycza, czosnku, mleka)
• zasiedlanie plantacji ziemniaków pożytecznymi owadami (biedronki, złotooki, biegaczowate)
• opryski preparatami biologicznymi (np. bakteriami Bacillus thuringiensis, Saccharopolyspora spinosa)

Jednym z preparatów skutecznym w zwalczaniu larw stonki ziemniaczanej jest produkt:

SpinTor 240SC - (zawierający substancję Spinosad powstającą z fermentacji bakterii Saccharopolyspora spinosa). Substancja ta działa na komórki nerwowe owada, co prowadzi do paraliżu i śmierci osobnika. Na roślinie działa powierzchniowo i wgłębnie, a na szkodnika kontaktowo, żołądkowo oraz jajobójczo. Najskuteczniej działa w temperaturze 8-25 stopni Celsjusza. Posiada bardzo krótki okres karencji wynoszący 3 dni.

Po jakim czasie od oprysku można jeść ziemniaki?

Ziemniak w naszym regionie świata jest spożywany na bardzo szeroką skalę. Niestety intensyfikacja produkcji oraz ilość zagrożeń ze strony patogenów sprawiła, że w sezonie wegetacyjnym rolnicy są zmuszeni wykonać 2-3 zabiegi insektycydowe zwalczające stonkę ziemniaczaną. Ważną kwestią w ochronie roślin jest okres karencji, którego muszą przestrzegać rolnicy. To właśnie czas karencji wyznacza najkrótszy czas, który musi upłynąć od dnia wykonania zabiegu do zbioru rośliny i spożywania ziemniaków.

Postęp technologiczny oraz coraz większe normy dopuszczania środków ochrony roślin sprawiają natomiast, że środki ochrony roślin są coraz bardziej selektywne dla roślin i ich okres karencji nie jest długi. Dla części środków wynosi on tylko 7 dni. Większość śor mieści się jednak w 14-21 dniowym okresie karencji,

FAQ

Jak inaczej nazywa się stonka ziemniaczana?

Potoczna nazwa stonki ziemniaczanej (Leptinotarsa decemlineata) brzmi chrząszcz z Kolorado lub żuk z Kolorado.